Jak ograniczyć zużycie RAM i CPU na serwerze Linux - praktyczne metody

#linux #optymalizacja #ram #cpu #serwer #php #php-fpm #mysql #systemd #ulimit #swap #monitoring #grafana #prometheus #netdata #wydajność #debian #ubuntu
04 wrz 2025 • 9 min czytania
Każdy serwer prędzej czy później zaczyna mieć problemy z wydajnością. Najczęściej powodem są procesy zużywające za dużo pamięci RAM lub CPU. Zamiast od razu inwestować w droższy sprzęt, warto najpierw zoptymalizować system i usługi. Poniżej znajdziesz praktyczne wskazówki oraz przykłady konfiguracji.

Podstawowa diagnostyka


Najpierw sprawdź, które procesy zużywają najwięcej zasobów. Wbudowane narzędzia pozwalają szybko znaleźć winowajcę.

htop
top
free -h
vmstat 1 5
iotop
Na tej podstawie łatwo sprawdzisz, czy problemem jest proces PHP, MySQL, czy może aplikacja zużywa zbyt dużo pamięci podręcznej.

Optymalizacja PHP-FPM


Każdy proces PHP zajmuje pamięć RAM. Jeśli jest ich za dużo, serwer zaczyna swapować. Warto dopasować liczbę procesów do dostępnej pamięci.

# /etc/php/8.2/fpm/pool.d/www.conf
pm = dynamic
pm.max_children = 50
pm.start_servers = 5
pm.min_spare_servers = 5
pm.max_spare_servers = 10
pm.max_requests = 500
Dzięki takim ustawieniom procesy nie będą się mnożyć ponad miarę.

Optymalizacja MySQL


Źle dobrane buffory w MySQL potrafią zużyć ogromną ilość RAM. Najważniejsze parametry to buffer pool i cache zapytań.

# /etc/mysql/my.cnf
innodb_buffer_pool_size = 2G
innodb_log_file_size = 512M
query_cache_type = 0
max_connections = 300
tmp_table_size = 128M
max_heap_table_size = 128M
Pamiętaj, aby dopasować wielkość bufora do pamięci serwera – zwykle 60–70% RAM.

Ograniczenia systemowe


Linux pozwala ograniczyć zużycie zasobów przez procesy. Możesz to zrobić poprzez systemd lub klasyczne ulimit.

# /etc/systemd/system/myapp.service
[Service]
MemoryMax=512M
CPUQuota=50%


# /etc/security/limits.conf
www-data hard nproc 200
www-data hard nofile 4096
Dzięki temu pojedyncza usługa nie zablokuje całego serwera.

Cache i swap


Włączenie cache dyskowego oraz buforów aplikacyjnych pozwala zmniejszyć liczbę operacji I/O. Swap powinien być używany tylko jako zabezpieczenie, a nie jako główne źródło pamięci. Jeśli serwer często korzysta ze swapu, to znak że trzeba zmniejszyć ilość procesów lub dodać RAM.

Usuwanie zbędnych usług


Wiele serwerów ma włączone usługi, które nie są używane. Wyłączając niepotrzebne demony, zwalniasz pamięć i CPU.

systemctl disable --now cups
systemctl disable --now avahi-daemon
systemctl disable --now postfix
Dzięki temu system działa lżej i stabilniej.

Monitoring


Regularny monitoring zasobów pozwala wychwycić problemy zanim serwer padnie. Warto wdrożyć narzędzia takie jak Prometheus + Grafana albo prostsze Netdata, które na bieżąco pokazują obciążenie CPU, RAM i dysków.

Podsumowanie


Ograniczenie zużycia RAM i CPU na serwerze Linux to przede wszystkim właściwa konfiguracja usług i kontrola procesów. Optymalizacja PHP-FPM i MySQL, ograniczenia w systemd, kontrola swapu i wyłączenie niepotrzebnych usług to proste kroki, które pozwolą znacząco zwiększyć wydajność bez inwestycji w dodatkowy sprzęt.

Jeśli Twój serwer zużywa zbyt dużo RAM i CPU, skontaktuj się z nami. Pomożemy Ci w optymalizacji usług i konfiguracji systemu, aby działał stabilnie i szybko.
Skontaktuj  się  z  nami
07 wrz 2025 • 10 min czytania

TCPdump w praktyce - analiza ruchu sieciowego krok po kroku

TCPdump to jedno z najważniejszych narzędzi administratora Linux. Umożliwia przechwytywanie i analizę pakietów sieciowych w czasie...

Zobacz więcej
01 wrz 2025 • 13 min czytania

High Availability - jak zbudować niezawodną infrastrukturę?

W świecie biznesu online każda minuta przestoju to straty finansowe i utrata zaufania klientów. Dlatego coraz więcej firm stawia na...

Zobacz więcej
03 wrz 2025 • 7 min czytania

Jak działa CDN i dlaczego przyspiesza Twoją stronę?

Szybkość ładowania strony to jeden z kluczowych czynników, które wpływają na doświadczenie użytkowników oraz pozycję w wyszukiwarkach....

Zobacz więcej
07 wrz 2025 • 8 min czytania

Jak działa Load Average w Linux i jak go interpretować

Podczas monitorowania serwera Linux jednym z najczęściej spotykanych wskaźników jest Load Average. Widać go w poleceniu uptime, top czy...

Zobacz więcej
19 wrz 2025 • 13 min czytania

Caching w warstwie bazy danych - kiedy i jak go używać?

Caching w warstwie bazy danych to technika, która pozwala znacząco przyspieszyć działanie aplikacji i zmniejszyć obciążenie serwera....

Zobacz więcej

Tutaj znajdziesz odpowiedzi na najważniejsze pytania dotyczące naszych usług i wsparcia.

FAQ

Jakie usługi administracji serwerami oferujecie?

Świadczymy kompleksową obsługę - od konfiguracji i monitoringu, przez optymalizację wydajności, aż po pełne wsparcie techniczne 24/7.

Czy zajmujecie się migracją danych i systemów?

Tak, wykonujemy bezpieczne migracje plików, baz danych i aplikacji - bez przestojów i bez dodatkowych kosztów.

Czym różni się serwer dedykowany od VPS?

Serwer dedykowany to pełna maszyna tylko dla Ciebie, a VPS to jej podział na wirtualne środowiska - tańsze, ale współdzielone.

Czy mogę liczyć na pomoc przy awarii?

Tak, monitorujemy serwery całodobowo i natychmiast reagujemy w przypadku awarii, minimalizując ryzyko przestoju.

Czy Wasze rozwiązania są skalowalne?

Oferujemy infrastrukturę, która rośnie razem z Twoim biznesem - łatwo zwiększysz zasoby wtedy, gdy tego potrzebujesz.

Czy oferujecie wsparcie przy budowie infrastruktury?

Tak, projektujemy i wdrażamy środowiska IT dopasowane do potrzeb – od małych firm po duże, złożone systemy.

Jak zabezpieczacie serwery przed atakami i utratą danych?

Stosujemy firewalle, systemy anty-DDoS, regularne backupy i aktualizacje, aby zapewnić maksymalne bezpieczeństwo.

Jakie gwarancje SLA zapewniacie?

Oferujemy SLA na poziomie 99.99% dostępności, co oznacza niezawodne działanie infrastruktury i szybki czas reakcji przy ewentualnych problemach.

Chcesz dowiedzieć się więcej o naszej ofercie?

Wyślij  zapytanie